Toekomstgericht bouwen met focus op werkgemak en dierenwelzijn
Doordachte systeemkeuze bij nieuwbouw
Bij de recente nieuwbouw werd bewust gekozen voor een 2,5‑wekensysteem, bestaande uit twee naast elkaar liggende 5-wekensystemen, elk met een eigen kraamhokafdeling. Dit zorgt voor een optimale arbeidsspreiding en een hoger rendement in de vleesvarkensstal. Intussen hebben de eerste zeugen succesvol geworpen in de nieuwe kraamhokken. Na 4 weken worden de biggen (TN70 × Hermes of PIC408) verplaatst naar de biggenbatterij.
Losloopkraamhokken als toekomstvisie
Al tijdens zijn studies maakte Renaat weloverwogen keuzes met het oog op de lange termijn. Het zeugengedeelte was duidelijk aan vernieuwing toe en hij wist dat een toekomstgerichte investering noodzakelijk was. Voor zijn eindwerk verdiepte hij zich daarom in losloopkraamhokken, waarbij hij zowel de knelpunten als de voordelen grondig onderzocht.
Werkgemak als absolute prioriteit
Bij de uiteindelijke keuze van het kraamhok stond werkgemak centraal. Daarbij was één van de vereisten dat het kraamhok eenvoudig met één hand te openen en te sluiten moest zijn. Na het vergelijken van verschillende systemen op de beurs in Hannover viel zijn keuze op het kraamhok van Schauer.
Voor de vloer werd gekozen voor Nooyen‑roosters. Deze roosters worden uit één stuk geplaatst, zijn bijzonder stevig, bieden voldoende grip voor de zeugen en zijn eenvoudig te reinigen. Voor de metaalconstructie en afwerking werd samengewerkt met Vandebrouck Chris BV.
Technische opbouw van de kraamstal
De kraamhokken zijn uitgevoerd in een rechte dwarsopstelling, met een gang voor en achter de zeug. De lucht komt binnen aan de kop van de zeug via kanaalventilatie. Elk kraamhok meet 2,9 op 2,4 meter, goed voor een totale oppervlakte van 6,96 m². Voor het losloopgedeelte werd één zijwand hoger uitgevoerd. Hierdoor is er een goede inkijk en een vlotte toegang vanuit de gang.
Via een tweedelig zijpaneel kan het hok in het midden worden geopend tot een losloopkraamhok. De tweedelige zijpanelen worden bevestigd aan het verhoogde zijpaneel. Voor de biggen wordt gewerkt met een verwarmde vloerplaat, een biggenkap en -lamp met ingestelde temperatuurcurve. Door het grote volume van de kraamstal blijft de temperatuur rond 21 °C, ideaal voor de zeugen. Omdat het in het kraamhok zelf iets frisser is, trekken de biggen sneller naar het biggennest, wat het risico op doodliggers aanzienlijk verlaagt.
Renaat Vandebrouck aan het woord
Gebruik je het losloopsysteem continu?
“Nee. De zeugen komen los in het kraamhok, maar enkele dagen vóór het werpen worden ze vastgezet. Dat gebeurt zeer eenvoudig tijdens het eten: de zeug staat automatisch correct gepositioneerd, waardoor het hok snel en veilig gesloten kan worden. Tijdens het werpen blijven de zeugen vast. We hebben dit met twee zeugen los getest, maar merkten daardoor te veel doodliggers. Enkele dagen na de behandelingen van de biggen worden de zeugen opnieuw losgelaten. Als we dit vroeger doen, merken we dat de biggen nog wat zwak zijn door de behandelingen, wat opnieuw leidt tot een hoger aantal doodliggers. Bij de jonge zeugen merken we geen of weinig problemen, vooral meerdere worpszeugen die gewoon zijn aan een traditioneel kraamhok houden we soms bewust nog vast.”
Wat zijn de grootste voordelen van dit kraamhok?
“Het werkgemak staat met stip op één. Je brengt enorm veel tijd door in de kraamhokken, dus een gebruiksvriendelijk systeem is cruciaal. De lage wanden maken het controleren van de biggen makkelijk. Daarnaast is het systeem zeer veilig: het openen en sluiten gebeurt zonder dicht bij de zeug te moeten komen. Met één lichte duw klikt het hek automatisch vast of open.
Voor de biggen merken we bovendien duidelijke voordelen. Het aantal gespeende biggen blijft gelijk, maar het speengewicht is aanzienlijk gestegen. Dit is te danken aan het goede microklimaat, de hogere melkproductie bij de zeugen en de extra beschikbare ruimte.”
Wat zou je achteraf anders gedaan hebben?
“We merken voorlopig weinig nadelen. Het enige aandachtspunt is het mestluik, dat achteraf te klein blijkt. In dit systeem is werken met een mestluik ideaal omdat de zeug er niet bij kan, maar door de beperkte afmetingen moeten we nu alsnog regelmatig mest opscheppen.”
Welke tips geef je aan collega’s die willen starten met losloopkraamhokken?
“Bekijk eerst grondig welk systeem bij je past. Er bestaan veel verschillende types losloopkraamhokken; maak eerst een duidelijke keuze vóór je begint te tekenen. Hou daarnaast rekening met het beschikbare bouwvolume: losloopkraamhokken nemen aanzienlijk meer ruimte in dan klassieke systemen. En tot slot: wij zijn persoonlijk geen grote fan van overdreven veel technische snufjes. Eenvoud, overzicht en gebruiksgemak zijn voor ons belangrijker — al blijft dat natuurlijk een persoonlijke keuze.”